Cultuur, Japan
Leave a comment

De geisha in de straten van Gion

Het was in mijn tweede week in Kyoto dat ik voor het eerst een geisha zag. Hoewel ik de verhalen van anderen al had gehoord, over waar en wanneer je ze het meest tegenkwam, had ik er helemaal niet meer aan gedacht. En dus liep ik op vrijdagavond, tijdens een spontane avondwandeling nietsvermoedend over straat tot ik een dronken man in een dure, zwarte auto zag stappen. Daarachter stonden drie geisha (en ja, het meervoud van geisha is geisha). Met hun witte, emotieloze gezichten keken ze de man na, terwijl ik juist naar hen staarde.

Ja, het zijn ook gewoon maar mensen. Maar hun uitstraling maakt ze tot de minst menselijke wezens die ik ooit heb gezien – en dat bedoel ik niet negatief. Het is alsof ze verheven zijn boven al het aardse, en met die rode lippen en prachtige kimono’s zien ze er net zo breekbaar uit als porseleinen poppen.

Het was een beetje een geromantiseerd momentje, uiteraard. Het feit dat mijn hoofd lichtelijk op hol sloeg en ik stokstijf stilstond zegt meer over mij dan over de geisha. En dat ik enkele weken daarvoor Dagboek van een Geisha had gelezen van Arthur Golden, waarin de memoires van een geisha zijn verwerkt tot een roman, hielp ook niet mee. Maar nog steeds neem ik elke keer wanneer ik ‘s avonds dát straatje, in de hoop dat ik geisha tegenkom. En als dat niet zo is, maakt dat niet uit, want het is sowieso een prachtige straat met houten huisjes en lampionnen met warm licht.

Gion
Kyoto is bij uitstek de stad in Japan waar geisha nog op traditionele wijze worden opgeleid. Binnen die stad is Gion de wijk waar nog veel theehuizen gevestigd zijn, en waar je nog geisha kunt tegenkomen. Mijn favoriete straat is Miyakawa-cho Dori (waar de ontmoeting hierboven ook plaatsvond), een doodstil straatje dat voor m’n gevoel al eeuwen niet veranderd is. Elke keer dat ik er loop zie ik weer iets geweldigs.

Geisha en maiko
Vaak wordt in het Westen gedacht dat geisha een soort prostituees zijn die ook een dansje kunnen doen, maar het tegenovergestelde is waar. Geisha gaan een jarenlange, intensieve opleiding door waarin ze breed onderwezen worden in dans, muziek en conversaties. De voornaamste taak van geisha is het onderhouden van gasten die haar inhuren voor feesten, theeceremonies en diners. Een geisha is een volledig opgeleide vrouw, een maiko is een geisha in opleiding. Qua uiterlijk zijn er allerlei subtiele verschillen in haar (een geisha draagt vaak een pruik), sandalen (een maiko heeft hogere sandalen) en kimono (een maiko heeft bijvoorbeeld een bredere ‘obi’, band om haar kimono).

‘Echte’ geisha
Er zijn in Kyoto heel wat plekken waar je kimono’s kunt huren en je zelfs op kunt laten maken als een geisha, waarna je door de stad kunt rondparaderen (als je geheel als geisha gaat is dat meestal onder begeleiding, ik denk zodat je de reputatie van geisha niet kunt bezoedelen?). Als je iemand met een mobieltje ziet, of een camera, is dat waarschijnlijk een toerist – maiko mogen zelf geen mobiele telefoon hebben. De meeste geisha die ik heb gezien rennen vluchtig van huis naar huis, gaan net een taxi in of uit, of nemen afscheid van gasten. Ze zijn in ieder geval te druk om zich bezig te houden met selfies. Daarnaast zul je een ‘echte’ geisha niet in vol ornaat rond zien lopen overdag – haar werkdag begint pas ‘s avonds. En tot slot dragen geisha altijd kimono’s die passen bij het seizoen – als je iemand een herfstpatroon ziet in de lente, zal het ook geen geisha zijn.

Foto’s maken van geisha
Met de komst van smartphones worden geisha helaas behoorlijk vaak lastig gevallen op hun wandelingen door de buurt. Sommige mensen grijpen ze vast, versperren de weg of gaan doodleuk naast ze staan om dan snel met ze op de foto te gaan. Doe dit niet, het is ongemakkelijk en raar.

Geisha zijn gewend aan een ‘celebrity status’. Voor zover ik gelezen heb is het niet erg om van een afstandje een paar foto’s te maken, zolang je ze maar niet hindert of ze opgelaten laat voelen. Wanneer ze samen met een klant zijn is het ook beter om geen foto’s te maken (bedacht ik pas later, nadat ik de foto hieronder had gemaakt), want een geisha wil haar gast juist het middelpunt laten zijn, niet zichzelf.

Een avond met geisha
Hoeveel geld je ook hebt, zonder connecties kom je in principe de theehuizen niet in en maak je geen kans om een avond met een geisha door te brengen. Toch zijn er agencies die je kunnen introduceren en een avond met geisha (en tolk) voor je regelen. Mocht je dus voor de ‘real deal’ willen gaan en veel geld op je rekening hebben staan waar je verder geen bestemming voor weet, dan kun je hier kijken. Al zou ik zelf zeggen dat het slenteren door de straatjes van Gion ‘s avonds al magisch genoeg is.

Als je het boek ‘Dagboek van een Geisha’ wil lezen, dan kun je hem hieronder bestellen.

 

Een beetje bewogen, maar we moeten het ermee doen

Een beetje bewogen, maar we moeten het ermee doen

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *